• Ալեն Ղևոնդյան
  • Խաղաղության պարտադրման գործողություններում ամենաբարդն այնպիսի ռազմավարություն մշակելն ու իրականացնելն է, որ մի կողմից արդյունավետ կերպով ստիպես թշնամուն չկրակել, մյուս կողմից՝ չանցնես այն սահմանը, որը կհանգեցնի լայնածավալ գործողությունների վերսկսմանը: Ամենաբարդը միշտ էլ սահմանը որոշելն է, քանի որ մեզ համար դա զինվորի, սպայի անվտանգության հարց է, հակառակորդի համար՝ քաղաքական դիվիդենտի խնդիր: Ու կարծես դեռ արդյունավետ բանաձև այս հարցում մենք չենք մշակել: Նյութի աղբյուր՝ https://www.facebook.com/alen.ghevondyan/posts/10209732787222029 ...

    Կարդալ ավելին
  • Գրեթե բոլոր երկրներում բանակը փակ համակարգ է: Դա օբյեկտիվ, ընկալելի, տրամաբանված իրողություն է: Սակայն բանակի փակ համակարգ լինելը, բացի նրանից, որ կապված է այդ ինստիտուտի գործառնման հետ, կարող է նաև հանգեցնել այդ նույն ինստիտուտի ռեգրեսին, երբեմն նրա գործառնման արդյունավետության նվազմանը: Հաճախ ներքին անխուսափելի խնդիրները, կառուցվածքային ու կազմակերպչական ոչ բավարար արդյունավետ կանոնակարգերը, այդ ոլորտի որոշ սուբյեկտների անհատական անպատասխանատվությունը և մի շարք այլ հանգամանքներ, որոնց մի մասը բանակին է հասել որպես «ժառանգություն», մյուս մասը՝ ներթափանցել է հասարակական հարաբերություններից ու ոչ միշտ արդյունավետ մենեջմենտի՝ տարիներ շարունակ ձևավորված «բարի» ավանդույթներից, բանակի նման փակ համակարգերում ունենում են քայքայիչ ազդեցություն: Նման հանգամանքներով է պայմանավորված, որ բանակը դառնում է խիստ պահպանողական, արտաքին ազդակներին պասիվ արձագանքող, երբեմն լճացած կառույց, որը քայլ առ քայլ կարող է կորցնել իր մարտունակությունն ու ամբողջականությունը՝ ինչ-որ մի հանգրվանում մեծ, երբեմն՝ արդեն անլուծելի խնդիրներ ստեղծելով պետության ու անգամ պետականության պահպանման առումներով: Հետևաբար, բանակում առկա խնդիրները պետք է լուծել. լուծել օբյեկետիվ ինֆորմացիայի ու հետևողական որոշումների հիման վրա: Հենց այս կոնտեքստում (ինչպես նախկինում էլ ինքս մի շարք անգամներ նշել եմ) ամենից կարևոր դերակատարումն ունեն համակարգի(բանակի) հետադարձ կապը և առկա իրավիճակն առավել արդյունավետ դարձնելու կամք ու ցանկություն ունեցող թիմի առկայությունը: ՀՀ ցանկացած Պաշտպանության նախարար պետք է համակողմանի իրազեկ լինի, թե ՀՀ ԶՈՒ-ում ի՞նչ է կատարվում ոչ միայն իր ենթակա-սպաների զեկուցագրերից, այլ տեղեկության առաջնային աղբյուր հանդիսացող զինծառայողներից: Սա, կարծում եմ, առաջին հերթին պետք է բանակում խնդիրների լուծման, հասցեական ու թիրախավորված բարեփոխումներ անցկացման առումով: Կախված նրանից, թե որքան ՀՀ ՊՆ-ի որոշում ընդունող օղակների ու զինծառայողների միջև հետադարձ կապը կլինի ակտիվ ու օբյեկտիվ, այնքան բանակի՝ մարտունակության ու արդյունավետության բարձրացման հիմքով նախաձեռնած փոփոխություններն առավել թիրախային ու լիարժեք կլինեն, այնքան սպան ու զինվորը կարող են առավել միաբան ու արդյունավետ աշխատել, տնտեսական ռեսուրսներն ու նյութական բազան առավել թիրախային կծախսվեն, ռազմական կանոնակարգերն առավել հասցեական, իսկ զինծառայությունը առավել արդյունավետ կլինեն: Կարծում եմ հենց նման խնդիրների լուծմանն էր ուղղված ՀՀ ՊՆ-ի կողմից առաջադրված «Դիտակետ» սոցիոլոգիական հարցումների ծրագիրը, որի մասին նաև այսօր իր ասուլիսում խոսեց ՀՀ ՊՆ նախարար Վ.Սարգսյանը: ՀՀ ՊՆ նոր նախաձեռնությունը զինծառողներին ծառայության ավարտից հետո հնարավորություն է տալիս անանուն սոց.հարցման միջոցով նշել ու բարձրաձայնել իրենց ծառայության ընթացքում առկա խնդիրների, թերացումների ու բացթողումների մասին:  Ինֆորմացիան, սոցիոլոգիական ֆիլտրման գործիքակազմի միջոցով մշակման ենթարկվելուց հետո, կարող է կարևորագույն ու շատ անհրաժեշտ գործիք դառնալ բանակում իրական վիճակի մասին օբյեկտիվ ու այլընտրանքային տեղեկատվություն ստանալու, դրա հիմքով, հետևություններ ու փոփոխություններ նախաձեռնելու/իրականացնելու համար: Նյութի աղբյուր՝ https://www.facebook.com/alen.ghevondyan/posts/10209667130540653 ...

    Կարդալ ավելին
  • Զեյթունի «Երևան Սիթի»-ի մուտքի մոտ կոկիկ հագնված ալեհեր մորուքավոր տղամարդը, երբ սիգարետի մնացուկ է հավաքում, ուրեմն իր վրա կառավարման պատասխանատվություն ստանձնած իշխանության թիմն առնվազն մի քանի անգամ առավել ջանք, եռանդ ու կամք պետք է գործադրի իրավիճակը փոխելու ուղղությամբ... Հ.Գ. Ու երբ դու, առանց բառ արտասանելու, մի քանի թղթադրամ ես դնում նրա գրպանը, նա հայացքն է փախցնում, որ չնայի աչքերիդ մեջ... Հեչ լավ չի... Նյութի աղբյուր՝ https://www.facebook.com/alen.ghevondyan/posts/10209580251488731 ...

    Կարդալ ավելին
  • Մեր մեծագույն խնդիրներից մեկն էլ այն է, որ մենք շատ ենք սիրում թերագնահատել մեր հակառակորդին, ստորացուցիչ ու սուբյեկտիվ որակումներ տալ նրան:  Էդպես որակումներ տալով էլ մեր «անուղեղ» հարևանը կարողանում է հասնել նրան, որ ոչ միայն իր մոտ է փակում ԵԱՀԿ գրասենյակը, այլ նաև, չնայած հայկական կողմի մեծագույն ջանքերին, նաև հասնում է նրան, որ մեզ մոտ էլ այդ նույն գրասենյակը փակվի: Իրականում դա շոշափելի հարված է մեզ ու հատկապես ԵԱՀԿ-ին: Ադրբեջանը քայլեր է ձեռնարկում,որով գործնականում փաստում է, որ ԵԱՀԿ ֆորմատին այլընտրանքեր է փնտրում ու իրողություններ է ֆիքսում, որոնց պայմաններում կարծես ԵԱՀԿ-ն էլ մի տեսակ խաղից սկսում է դուրս մնալ: Այսօր փաստորեն եվրոպացիները լծակ չունեն ազդելու Բաքվի վրա: Ու դա շատ լավ երևաց նաև վերջին սահմանային միջադեպի վերաբերյալ նրանց հասցեական քննադատական գնահատականներում: Բան, որ երբևէ տեղի չէր ունեցել: Իսկ մեր արձագանքը ոչ թե ոգևորության հարթակում պետք է լիներ, այլ ավելի շատ մտահոգության, քանի որ կարծես ռեգիոնալ հարթակում լուրջ սրացումների ենք ականատես լինելու, որտեղ գոնե երկու խաղացողի՝ Թուրքիայի ու Ադրբեջանի մասով ունենք առավելապես անկառավարելի «գործընկերներ»:  Ու հիմնական հարցը...գիտե՞նք ինչ ենք անելու, թե՞ ըստ իրավիճակի... Նյութի աղբյուր՝ https://www.facebook.com/alen.ghevondyan/posts/10209334334420958 ...

    Կարդալ ավելին
  • Երեկվանից «ամենակարող» ՖԲ հանրույթի հիմնական թեման Արտակ Սարգսյանի («ՍԱՍ»-ի Արտակ, չնայած, կարծեմ, Երևանի կոշիկի, հագուստի մի շարք հայտնի ու անհայտ խանութներ, ժամանցի վայրեր նույնպես իրենն են) հայտնի ձայնագրությունն է, ուր նա իր աշխատողների հետ քննարկում է, նրանցից պահանջում ընտրական քվեներ բերել: Հետո, կարծես, «ռազբոր» է անում այդ թեմայով, թե ով, ինչպես է աշխատել, որակումներ տալիս աշխատողներին, այդ թվում՝ վիրավորական (իհարկե, եթե ձայնագրության ձայնը իրենն է :)): «Երկիրը երկիր չի», «քաղաքացին էլ՝ քաղաքացի» պիտակային որակումներից վերացարկվելով՝ նշենք, որ այս առումով ամենատարբեր կարծիքներ հնչեցին: Մարդկանց մի զգալի մասն, իհարկե, վրդովվեց, մյուսները՝ կատաղեցին, երրորդները՝ զարմացան, չորրորդները որևէ կերպ չվերաբերվեցին: Կարծիք հայտնողների մի մասն ասաց, որ երևույթը մեր եղած խաղի կանոնների ներքո շատ նորմալ է: Որոշները փաստեցին, որ սա առհասարակ նորմալ է գրեթե բոլոր երկրներում: Ու սկսեցին փոխադարձ մեղադրանքները, բարոյագիտական-քաղաքագիտական գնահատականները, հակընդդեմ փաստարկներն ու հերքումները, քննադատությունը, մեղավորներ փնտրելը և այլն, և այլն... Մի խոսքով՝ բավական «ուրախ» էր: Այս ամենում ամենից զարմանալին նշյալ երևույթի վրա զարմացողներին էին... Ու իրենց մի հարց՝ դուք վերջին, ասենք, 25 տարում ո՞ր երկրում/հասարկությունում եք բնակվել, ո՞ր երկրի քաղաքական պրոցեսներին եք մասնակցել... Սա նման առաջի՞ն դեպքն է, որ այդքան զարմացած եք... :) Վերադառնանք հայտնի ժողովին... Երբ ժողովի մասնակիցներին քվեներ բերելու պահանջով դիմեցին, ներկաներից քանի՞սը հարժարվեց: Քանի՞սը ասեց, որ դա իր համար անընդունելի է, օրենքի խախտում է և այլն: Հավանաբար ոչ մեկը: Կասեք՝ վախենում էին աշխատանքը կորցնելուց: Իհարկե, ճիշտ եք. վստահորեն կկորցնեին, քանի որ աշխատանքի անցնելիս էլ լավ պատկերացնում էին, որ, բացի իրենց բուն գործից, նրանց վրա ամենատարբեր գործառույթներ էլ էին դրվելու: Ու դա այն ժամանակ նրանց համար խնդիր չէր: Եթե անկեղծ, հիմա էլ խնդիր չի: Քանի որ նրանք լավ էլ հասկանում են, որ եթե բիզնեսմենը նաև քաղաքականությամբ է զբաղվում, ապա մեր տիպի հանրույթներում նրա աշխատակիցները մեխանիկորեն վերածվում են նաև ընտրական շտաբի աշխատողների՝ դրանից բխող համապատասխան գործառույթներով:  Բայց դա խնդիր չի: Խնդիր չէ նաև այն, որ այդ մարդիկ՝ խեղճ ու անոթի «քաղաքացիները», այդ նույն «շտաբի աշխատողները», իրենց աշխատանքային բուն գործառույթների իրականացման ժամանակ կարող են հաճախորդին ապրանք վաճառելուց թերակշռել, կեղծ գնով ապրանք վաճառել, ուղղակի խաբել... Ու դա ոչինչ... Հաշիվ չէ... Կասեք՝ կրկին խեղճ ու աղքատ «քաղաքացուն» եմ մեղադրում, հեշտ թիրախ է... Այո, քանի որ համընդհանուր կոմֆորմիզմը, պասիվությունը, ոչ ռացիոնալ վարքն ու չպայքարելու ցանկությունը ծնում են այն ամենը, ինչ ունենք... Կասեք պետությունը չի աշխատում, արդարադատություն չկա և այլն, և այլն... Կասեմ՝ փորձեք, քայլեր ձեռնարկեք, հրապարակային քայլեր, ստիպեք թող աշխատի, ԶԼՄ-ներ ներգրավեք, պայքարի խելացի մեթոդներ ընտրեք, ջանք գործադրեք... Վստահ եմ՝ կստացվի... Ու այդպես՝ փոքր-փոքր ջանքերով, պայքար-անհաջողություն-հաղթանակներով մենք քայլ-քայլ կդառնանք հասարակություն, ու ամեն բան իր տեղը կընկնի.... Նյութի աղբյուր՝ https://www.facebook.com/alen.ghevondyan/posts/10209052840863795 ...

    Կարդալ ավելին
  • Կարծում եմ՝ շատ տրամաբանական է, որ ԱՄՆ-ն պետք է նման կերպ արձագանքեր «քիմզենքի» պրովոկացիային` ցույց տալով, որ Սիրիայում դեռևս որևէ բան որոշված չէ, առավել ևս ռուսական սցենարների ու շահերի շրջանակներում:  Իսկ ինչ կարող են անել ռուսները ի պատասխան... ոչինչ: Միայնակ՝ ոչինչ: Ի դեպ՝ «խորը քնից արթնացողների համար» երրորդ համաշխարհայինը վաղուց սկսել է գոնե լոկալ ռազմական կոնֆլիկտների, տնտեսական, դեմոգրաֆիկ ու վիրտուալ պատերազմների մակարդակներում :) Եթե դուք իմանաք, թե առնվազն Սիրիայում, Լիբիայում և այլ վայրերում քանի երկրի (այդ թվում՝ ՄԱԿ ԱԽ մշտական անդամ) ֆորմալ ու մասնավոր բանակներ են կռվում, այդ հարցադրումը մեջտեղ չէր գա: Նյութի աղբյուր՝ https://www.facebook.com/alen.ghevondyan/posts/10208994116675727 ...

    Կարդալ ավելին
  • Ինչ «կարելի է» անել շարժական «Իգլա» ԶՀՀ-ով (мысли в слух) քաղաքացիական պայմաններում. - կարելի է ուղղաթիռ խոցել, - կարելի է վայրէջքի կամ թռիչքի պատրաստվող ուղևորատար (այդ թվում ՀՀ նախագահի) ինքնաթիռը խոցել, - կարելի է հարևան երկրներից որևէ մեկում մեր ու իրենց սահմանից վտանգավոր մոտիկությամբ օդուժի մարզումների ժամանակ ռազ. ինքնաթիռ կամ ուղղաթիռ խոցել, - կարելի է սեփական երկրում հայկական կամ ռուսական օդուժի մարզումների ժամանակ ռմբակոծիչ խոցել, Ո՞րն է այս «կարելիների» տրամաբանական հետևանքը... ճիշտ է, «լավագույն դեպքում»՝ ներքաղաքական լրջագույն խնդիրները, վատագույն դեպքում միջպետական լրջագույն պրոբլեմների ի հայտ գալը, և որպես հետևանք՝ ներքաղաքական կայունության խախտումը, միգուցե նաև հայ-ադրբեջանական սահմանային լրջագույն սրացումները: Նյութի աղբյուր՝ https://www.facebook.com/alen.ghevondyan/posts/10208878344421493 ...

    Կարդալ ավելին
  • Ինչ հիշեմ Ալիևը խոսում է ռազմական ճանապարհով ԼՂ խնդիրը լուծելու մասին: Երբեմն հռետորաբանությունը հասնում է նաև ՀՀ-ի տարածքների նկատմամբ հավակնություններին: Միջազգային հանրությունը, ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի, ԵԽԽՎ-ի, ԵՄ-ի կամ այլ ֆորմատներով պարբերաբար կոչ է անում խնդրի լուծման ժամանակ ուժի անթույլատրելիության մասին: Նման հայտարարություններով են հանդես գալիս նաև գերտերություն համարվող որոշ երկրների ԱԳՆ-ներ: Զուգահեռաբար այդ ընթացքում մի շարք երկրներ Ադրբեջանին զենք են վաճառում, մյուսները միլիոնավոր դոլարների ուղղակի կամ անուղղակի օժանդակություն են ցուցաբերում իրենց՝ որոշ զեկույց-դասակարգումներում «հակաժողովրդավարական» համարվող Ալիևի վարչակազմին: Այդ ընթացքում հարևան երկիրն ամեն հնարավոր առիթով փորձում է ռազմական հարձակման փորձեր ձեռնարկել շփման գծի ամենատարբեր հատվածներում՝ արդեն հրապարակային բարձրաձայնելով, որ դա այս անգամ օպերացիան ուղղակիորեն ղեկավարել է Ադրբեջանի ՊՆ-ի ղեկավարը: Ամեն հերթական հարձակում-դիվերսիայից հետո մենք սկսում ենք միջազգային հանրությանն իրազեկել, թե Ադրբեջանը ռազմական հարձակման է գնացել, ռազմական ավանտյուրաներ է ձեռնարկում, խնդիրը ցանկանում է ռազմական ճանապարհով լուծել: Եթե մեզ թվում է, որ աշխարհն այդ մասին տեղյակ չէ, ապա, պարզ է, որ մենք սխալվում ենք: Աշխարհը զզված նայում է, թե էս կռվի վերջը ինչ է լինելու... Տպավորություն է, թե միան մենք չենք ցանկանում հավատալ Ալիևի շատ բաց ու հստակ ռազմական սպառնալիքներին, մինչդեռ նա պարզ տեքստով բարձր գոռում է «զենքով եմ հարցերը լուծելու»: Ի դեպ, երբ միջնորդ երկրները հայտարարում են, որ խնդրի լուծման բանալին պետք է կողմերը գտնեն միմյանց հետ շփվելով, ո՞վ ասեց, որ նրանք դիվանագիտական շփման մասին են խոսում: Պատերազմն էլ է շփման ձև, միգուցե դա՞ ի նկատի ունեն...: Միգուցե բոլորին էլ ձեռնտու է, որ խնդիրը որոշակի ռազմական փուլ անցնի ու նոր ստատուս քվո կամ վերջնական հանգուցալուծման տարբերակ պարտադրվի: Ուղղակի կարծես պետք է հասկանալ, որ խնդիրը ավելի շուտ մոտ է կանգնած ռազմական «հանգուցալուծման»-ը, քան անհասկանալի բանակցային գործընթացի վերականգնմանը: Մենք էլ վերջիվերջո պետք է գիտակցենք, որ այն, ինչ համոզելով չի ստացվում դիվանագիտական հարթակում, կարող է ստացվել ռազմականում՝ պարտադրելով: Նյութի աղբյուր՝ https://www.facebook.com/alen.ghevondyan/posts/10208660142726587 ...

    Կարդալ ավելին
  • Կարծեմ` անցած տարվա կեսերից ՀՀ-ում գործող սուպերմարկետները տոպրակները դարձրին վճարովի: «Նոր Զովք»-ը առաջինն էր, հետո նրա օրինակին հետևեցին մնացածը: Հիմնավորումը հետևյալն էր. վճարովի լինելու պարագայում, բնապահպանական նկատառումներից ելնելով, «սպիտակ տոպրակներ»-ի սպառման ծավալը կնվազեր, մարդիկ գնումների կգային սեփական տոպրակներով, ու դա կնվազեցներ այդ տոպրակներից բխող բնապահպանական ռիսկը, քանի որ նրանք գործնականում բնական պայմաններում չեն քայքայվում: Հիմնավորումը, կարծես, լավն էր, սակայն համոզիչ չէր: Կյանքը ցույց տվեց, որ միայն մարդկանց շատ փոքր տոկոսն է, չվճարելու համար այդ 10 դրամները, սեփական տոպրակներով գալիս խանութ: Հիմնական մասը աշխատավայրից վերադառնալիս կամ առհասարակ գնումներ անելիս սովորականի պես վերցնում են խանութի տոպրակները, վճարում նրանց համար ու գնում տուն: Վճարովի տոպրակներով, սակայն, մեր սուպերմարկետները չսահմանափակվեցին. խանութներում ապրանքերի մի մասի համար՝ բանջարեղեն, միրգ, հացամթերք մտցվեցին առանց բռնակ տոպրակներ: Կարծում եմ՝ ենթատեքստը պարզ է, որպեսզի քաղաքացին պարտադրված լինի այնուամենայնիվ որևէ տոպրակ գնել: Այսինքն՝ նոր պայմաններում ստացվում է հետևյալը. 1 կգ կատոֆիլ գնելիս խանութը քեզ տալիս է երկու տոպրակ, մեկը՝ առանց բռնակ ու անվճար, մյուսը, որի համար դու արդեն վճարում ես, բռնակով: Արդյունքում, եթե նախկինում մեկ տոպրակի մասով էր աղտոտվում բնությունը, հիմա դա կրկնապատկվում է: Միակ ու ամենակարևոր տարբերությունը այն է, որ այսօր խանութը այդ PR ակցիայից ստանում է իր «10 դրամը»: Իսկ դա սպառման մեծ ծավալների դեպքում վատ շահույթ չէ: Հ.Գ. Միգուցե շատերի համար սա փոքրագույն հարց է, սակայն աղքատ երկրում շատերի համար անգամ այդ 10 դրամը կարևոր է: Ի դեպ՝ ՀՀ բնապահպանության նախարարությունը լավ կլինի պարզի, թե «վճարովի տոպրակ» բնապահպանական միջոցառումների արդյունքում որքանո՞վ է նվազեցվել բնությանը հասցվող վնասը, և եթե դրական արդյունք ստանան, կարելի է, ինչու՞ չէ, նաև շնորհակալագրեր տալ մեր սուպերմարկետներին: Նյութի աղբյուր՝ https://www.facebook.com/alen.ghevondyan/posts/10208470896435548 ...

    Կարդալ ավելին
  • Վերջերս մեր հանրային ամենատարբեր հարթակներում ամենից քննարկվող հարցը նախընտրական դաշինքներն են ու թե ՀՀ «քաղաքական համակարգում» որ քաղաքական խումբն ու կուսակցությունը ինչ ֆորմատով, ինչ նախընտրական ցուցակով է գնում ընտրությունների: Սարկաստիկ ու քննադատողական որակումները, որ հաճախ տրվում են նախընտրական ձևավորվող դաշինքներին, ունեն բազմաթիվ դրդապատճառներ՝ սկսած խիստ սուբյեկտիվ քաղաքականից մինչև օբյեկտիվ քաղաքագիտական: Սովորաբար նախընտրական դաշիքները ձևավորվում են գաղափարական հենքով: Դա ձևավորվելիք կառույցներին ինստիտուցիոնալ առումով դարձնում է առավել ամուր, քաղաքական առումով՝ առավել միաբան, մրցակցային առումով՝ առավել շոշափելի, ընտրական առումով՝ առավել հստակ տարբերակելի, հետևաբար առավել մրցունակ միավորներ: Նման իրավիճակ չէ նախընտրական կոալիցիաների ձևավորման պարագայում, երբ գաղափարական մոնոլիտությունը առանցքային հարց չէ: Այս պարագայում առավել կարևոր է նախընտրական կոալիցիոն համաձայնությունները, դրանք սոսնձող մոտեցումները, կոալիցիաների մեջ ներգրավված քաղաքական միավորների քանակը, տնտեսական ներուժը: Հիմա հիմնական հարցադրումը. ինչու՞ են մեր քաղաքական համակարգում ձևավորվում քաղաքական դաշինքներն ու կոալիցիաները. Նախ՝ դա փաստում է որ մեր քաղաքակական կուսակացությունների մեծամասնությունն ու քաղաքական խմբակները կայացած չեն, ուստի միայնակ պատրաստ չեն գնալ ընտրությունների:   Երկրորդ. դաշինքներն ամենատարբեր «մանր-մունր» քաղաքական միավորներին հնարավորություն են տալիս մոբիլիզացված տնտեսական ու մարդկային ռեսուրսների, հրապարակային ագրեսիվ պոպուլիստական քարոզչության միջոցով փորձել թեկուզ շատ փոքր կազմով, ներգրավվածություն ապահովել Օրենսդիրում: Երրորդ. դաշինքերը հնարավորություն են ստեղծում քաղաքական խմբակներին ու նրանց՝ «ժամկետ անց» որոշ լիդերներին վերակենդանանալ: Մյուս կողմից՝ հնարավորություններ են տալիս նորահայտ քաղաքական գործիչներին՝ դիրքավորվել ու «զորեղ» քաղաքական մասնակցության իմիտացիա ստեղծել ընտրողների համար: Չորրորդ. ՀՀ նոր սահմանադրությամբ/ընտրական օրենսգրքով սահմանված խաղի կանոններն ու ընտրական նշաձողերի առկա մակարդակը (կուսակցությունների համար 5%, դաշինքերի դեպքում 7%) միանշանակ ոչ բոլոր կուսակցությունների համար կլինի անցողիկ, ուստի դաշինքերի կազմումը, անկախ նրանց գաղափարական ու արժեհամակարգային ընդհանրություններից, օբյեկտիվ անհրաժեշտություն է: Նման քաղաքական իրողությունների ներքո դաշինքերի ձևավորումն ու նրանց քաղաքական պայքարի մեջ մտնելը մեր քաղաքական մշակույթի, ընտողների լյումպենացված քաղաքական դոմինանտ գիտակցության ու առկա ուժային հարաբերակցության պայմաններում հավանաբար միայն խիստ ընդդիմադիր ու որոշակի հետևողական բնույթի կոնկրետ քաղաքական մոտեցումներ ունեցող ուժերի մոտ (ասենք «ԵԼՔ» դաշինք), անգամ վերջիններիս տիրապետման տակ առկա համեստ ռեսուրսների պարագայում, կարող է հաջողություններ արձանագրել: Մինչդեռ մյուսների (Երրորդ հանրապետություն, ԱԻՄ, Համախմբում +/- ժառանգություն) պարագայում նման կախատեսումներ անելու հիմքերը խիստ մշուշոտ են: Ինչ վերաբերում է «Ծառուկյան դաշինք» երևույթին, ապա այն առավելապես մեկ գործարարի ռեսուրսների շուրջ ոչ գաղափարական ընդհանրության հիմքով քաղաքականությամբ զբաղվել ու Օրենսդիր մտնելու հավակնություններ ունեցող կոալիցոին բնույթի քաղաքական խմբերի, միավորումների ամբողջություն է, որն ավելի շուտ իմիտացիոն քաղաքականության կրող է, սակայն անգամ այդ պարագայում միանշանակ ներկայացվածություն կունենա առաջիկա ԱԺ-ում: Նյութի աղբյուր՝ https://www.facebook.com/alen.ghevondyan/posts/10208403603633270 ...

    Կարդալ ավելին
Загрузка...

ՖԲՀ

Քաղաքականություն

  • /uploads/photos/DYEgLel8pFKFMB5escp2.jpg

    Սեպտեմբերի 25-ին Իրաքյան Քրդստանում սպասվող անկախության հանրաքվեն անհանգստացնում է նաև մեր արևելյան հարևաններին... Ալիևյան կայքերից մեկը հարցազրույց է վերցրել այդ հարցի վերաբերյալ ԱԳԱԱ Արևելագիտության ինստիտուտի տնօրեն,Միլլի Մեջլիսի փոխխոսնակ Գյոհար Բախշալիևայից...Բոլորը գիտեն,որ ադրբեջանա-թուրքական պատմագրությունը բացարձակ կապ չունի իրական պատմագրության հետ...Բայց տիկին Գյոհվարի պատմության իմացությունն այնքան անմիջական պրիմիտիվ է,որ չզարմացա,որ այս անձը ադրբեջանցի ակադեմիկոս է...Այո՛,սա է ազերի ակադեմիկոսի գիտելիքների պաշարը... Անդրադառնալով Իրաքյան Քրդստանում սպասվող հանրաքվեին,Գյոհվար խանումը նախ նշել է,որ Ադրբեջանը կտրուկ պայքարում է անջատողականության դեմ և չի ճանաչելու Քրդստանի անկախությունը..."Այդ հարցում մենք պետք է հետևենք Թուրքիայի դիրքորոշմանը...",-ասել է ազերի ակադեմիկոսուհին...Ու այստեղ ավարտվում է ազերի գիտնականի քիչ թե շատ մեղսունակ և տրամաբանական պատասխանները... Անդրադառնալով Քրդստանի անխախության ճանաչման հարցին Գյոհար Բախշալիևան ասում է."Քրդստանը կարող է չճանաչվել որպես անկախ երկիր,քանի որ նրա հարևանները կտրականապես դեմ են դրան... " Պարզվում է,ըստ Գյոհվարի,որևէ ազգի կողմից ձևավորված անկախ երկիրը ճանաչում է գտնում,եթե նրա հարևաններն են ճանաչում կամ նրան լավ են վերաբերվում...Համոզված եմ,որ տիկին Գյոհվարը շատ քիչ օրինկաներ կբերի,քանի որ շատ պետություններ իրենց անկախությունը հռչակելուց հետո մեծ խնդիրներ են ունեցել հարևանների հետ...Գյոհվար խանումի համար դա անհասկանալի է,քանի Ադրբեջան անունով պետությունը սկուտեղի վրա է ստացել այդ անկախությունը... Հետագայում տիկին գիտնական-երեսփոխանը հիշեցրել է,որ քրդերը նաև աչք են դրել Ադրբեջանի տարածքների վրա՝պատճառաբանելով,որ ժամանակին Ադրբեջանի տարածքում եղել է Կարմիր Քրդստան ինքնավարությունը...Ու այստեղ սկսվում է ամենահետաքրքիրը...Ըստ Գյոհվարի,այդ ինքնավարության ստեղծումը և գոյատևումը ոչ մի կապ չունի քրդերի հետ..."Այո,20-ական թթ-ներին այդտեղ մի քանի հազար քուրդ է ապրել և բոլշևինկերը որոշել են նրանց համար քրդալեզու դպրոցներ բացել...Այդ տարածքի բնակչության ընդամենը 17% է քրդերեն խոսել...Սխալ կարծիք կա,որ Քելբաջարի,Զանգելանի,Կուբաթլուի և Լարինի շրջանի բնակիչները եղել են քրդեր...Դա այդպես չէ...Այդտեղ բնակվել են թյուրքեր և ոչ ոք չի տիրապետել քրդերենին...Պարզապես ժամանակին,հայերին հաջողվել էր համոզել բոլորին և նույնիսկ մեզ,որ այդտեղ հնուց բնակվել են քրդեր...",-զայրացած հայտարարել է Գյոհար Բախշալիևան... Նախ,ազերի ակադեմիկոսն անկեղծանում է,որ իրենք պատմություն չունեն և չգիտեն...Նրանք փաստերով չեն խոսում...Նրանց մոտ հնարովի է ամեն ինչ և համոզելու վրա է հիմնաված...Երկրորդը,կրկին հայերին է փորձում մեղադրել մի բանի մեջ,որի արդյունքում հայերը ևս տուժել են,քանի որ այդ Կարմիր Քրդստանը ձևավորվել է Արցախի պատմական տարածքում... Հիշեցնեմ,որ Արցախի Հանրապետության արևմուտքը քրդերով է բնակեցվել 16-17 դդ-ում պարսից Սեֆյանների կողմից,որոնց գլխավոր նպատակն է եղել թուլացնել Արցախի հայկական մելիքությունները և փոխել տարածաշրջանի ժողովրդագրական պատկերը...Դա նրանց կիսով չափ հաջողվել է...Մահմեդական զանգվածը դաշույնի պես մխրճվել է Արցախի և Սյունիքի մեջտեղը...Կոմունիստների ջանքերով 1923-29 թթ-ին ձևավորվեց Կարմիր Քրդստան մարզը Ադրբեջանի կազմում,որտեղ,ըստ անկախ տվյալների,որից ազերի ակադեմիկոսը կարող է շատ վատ զգալ իրեն,բնակչության 73 % կազմում էին քրդերը,իսկ 26 % ՝ ադրբեջանցիները...1926 թ-ի դրությամբ Կարմիր Քրդստանի բնակչությունը կազմել է 51200 մարդ...Ինչ վերաբերվում է քրդերի եկվոր լինելու փաստին,ապա դրան մանրամասն անդրադարձել է հայտնի խոհրդային գիտնական Ե.Պչելինան,ով 1924-ին մեծ ուսումնասիրություններ է կատարել Կարմիր Քրդստանում... Զարմանալ կարելի է...Ինչու՞ պետք է պատնական Հայաստանի տարածքը հայերը քրդերին նվիրեին և ազերիներին համոզեին,որ այդտեղ պատմանակնորեն քրդեր են բնակվել... Խեղճ արևելագիտություն,որ աշխարհում կա Գյուհվարի նման ակադեմիկոսներ... Նյութի աղբյուր՝ https://www.facebook.com/gagik.hambaryan/posts/1460018350748776

    Կարդալ ավելին